Quay Quarter Tower

Mimari okuma

Tasarım hikâyesi

1. 01

   Başlangıç noktası bir tasarım fikri değil, işverenin şartıydı. 3XN’e göre AMP Capital 2014’te açtığı iki aşamalı uluslararası yarışmada, mevcut kulenin mümkün olduğunca büyük bir kısmının korunmasını istedi. 1976’da tamamlanan AMP Centre kullanım ömrünün sonuna yaklaşmıştı; yeni kule bu yapının üzerine kuruldu. Sonuçta eski kulenin çekirdeğinin yüzde 95’i, kiriş, kolon ve döşemelerinin yüzde 65’i yerinde kaldı. 3XN ve BVN bu tercihin yaklaşık 12.000 ton gömülü karbon tasarrufu sağladığını belirtiyor; bu sayı tasarım ekibinin hesabıdır, bağımsız bir doğrulamasını görmedik.

2. 02

   Büyütme stratejisi kulenin kuzey yüzünde okunur. 3XN’in anlatımına göre eski cephenin büyük bölümü kesilip kaldırıldı ve mevcut döşemelerin ucuna yeni döşemeler eklendi; yaklaşık 45.000 m² yeni yapı çoğunlukla bu tarafa geldi. BVN’in açıklamasında yapı iki gövde olarak ele alınır: güneyde mevcut betonarme kule, kuzeyde yeni çelik iskelet. Yeni bölümde beton dolgulu çelik borular kullanıldı; elli yıllık oturma ve rüzgâr kaynaklı deformasyonlar, iki sistemin birbirine bağlanmasını yıkım, yeniden düzenleme ve yeni yapım olarak üç aşamalı bir sıralamaya dönüştürdü. Mevcut asansör kuyuları mümkün olan yerde yeniden kullanıldı, artan kullanıcı sayısı için yeni kuyular açıldı.

3. 03

   Kulenin dışarıdan görülen biçimi, üst üste konmuş ve her biri bir öncekine göre döndürülmüş beş kütleden oluşur. 3XN bunu “dikey köy” olarak adlandırır: her kütle kendi içinde birkaç katı bir araya getiren ayrı bir çalışma topluluğudur. Bu katlar, kütlenin ortasındaki üst üste dizili atriyumlar çevresinde toplanır ve döner merdivenlerle birbirine bağlanır; BVN binada 30’dan fazla döner merdiven olduğunu belirtir. Atriyumlar gün ışığını yaklaşık 2.000 m²’lik döşemelerin derinine taşır. Kütlelerin birbirine göre kaymasıyla açılan yüzeyler ise her kütlenin tepesinde, çalışanların dışarı çıkabildiği teraslara dönüşür.

4. 04

   Kütlelerin dönüşü yalnız biçimsel değildir. 3XN’e göre alt katlar Young Street ve Liman Köprüsü’ne bakarken üst kütleler doğuya açılarak Kraliyet Botanik Bahçesi ve Opera Binası yönüne çevrilir; tasarım, mevcut güneş zarfının, yani yapının çevresine düşüreceği gölgeyi sınırlayan hacim kuralının dışına çıkmadan kurgulandı. Aynı dönüş, kuzey cephenin bir bölümünü öğleden sonra güneşine karşı kendi gölgesinde bırakır. Cephedeki dışa taşan çerçeveler bir güneş kırıcı başlık gibi çalışır: 3XN bunların güneş ışınımının yaklaşık yüzde 30’unu kestiğini ve iç mekânda ısıl konfor için perdeye gerek bırakmadığını yazar. BVN, çerçevelerin yönünün her kütlede değiştiğini ve bunun yapının ölçeğini parçalayarak okuttuğunu ekler.

5. 05

   Kule, Circular Quay feribot iskeleleri ile kent merkezinin iş bloklarının birleştiği yerde durur. Arsa güneydeki lobi girişinden kuzeydeki podyum ucuna yaklaşık 11 metre düşer; 3XN bu eğimi podyumun kurgusunda kullanır. Young Street’e bakan geniş basamaklar Customs House Lane’in bakış hattını karşılayan küçük bir meydan oluşturur, podyum katları bu basamaklar boyunca kademeli olarak iner. İki katlı podyumun çatısı kamuya açık bir bahçedir ve zemin kottaki lobiden doğrudan erişilebilir. Podyum, BVN’e göre yaklaşık 30 dükkân, kafe ve spor alanı barındırır; kulenin dibindeki kamusal sanat eseri Studio Olafur Eliasson’a aittir.